WILLEMSTAD – Het zeevogelbroedseizoen van 2026 op Klein Curaçao is veelbelovend begonnen. Voor het eerst broedt dit jaar de koningsstern (Thalasseus maximus) op het eiland en mogelijk ook de noddy (Anous stolidus). Klein Curaçao geldt inmiddels als de belangrijkste en meest soortenrijke broedlocatie voor zeevogels van Curaçao.
Op het eiland broeden op dit moment honderden Amerikaanse grote sternen (Thalasseus sandvicensis), naast tientallen lachmeeuwen (Leucophaeus atricilla) en gewone sternen (Sterna hirundo). Klein Curaçao is internationaal aangewezen als beschermd Ramsar-gebied.
Herstel na verwijdering geiten en katten
Het herstel van het eiland is beschreven in een wetenschappelijke studie die in 2023 verscheen in het Journal of Field Ornithology, met marien onderzoeker Dolfi Debrot als eerste auteur. Volgens dat onderzoek werden de geiten in 1996 van het eiland verwijderd en de verwilderde katten in 2001. Tussen 2000 en 2005 volgde een grootschalige herbeplanting met inheemse soorten. Vanaf het midden van de twintigste eeuw was er nauwelijks broedactiviteit: de Amerikaanse dwergstern (Sternula antillarum) was decennialang de enige zeevogel die op het eiland broedde.
De studie beschrijft hoe het aantal broedende soorten daarna sterk toenam. Op basis van veldwaarnemingen in 2021 en 2022 stelden de onderzoekers negen broedende zee- en kustvogelsoorten vast. Voor twee daarvan, de bonte stern (Onychoprion fuscatus) en de brilstern (Onychoprion anaethetus), gaat het om de eerste geregistreerde broedgevallen voor Curaçao. Het totale aantal vastgestelde broedparen steeg volgens de studie van maximaal 140 paren van één soort in 2002 naar ruim 430 paren in 2021 en 650 paren in 2022. In de negentiende eeuw en eerder stond het eiland volgens historische bronnen bekend om grote broedkolonies van zeevogels, waaronder genten.
Kwetsbare nesten
Sterns maken hun nesten in kleine, ondiepe kuiltjes op de grond. De eieren en kuikens hebben een goede schutkleur en vallen daardoor nauwelijks op. Het risico bestaat dat ze onbedoeld worden vertrapt. Ook zijn de nesten kwetsbaar voor loslopende huisdieren, zoals katten en honden.
Op zonnige dagen kunnen eieren en jonge kuikens bovendien snel oververhitten. De aanwezigheid van een oudervogel op het nest is dan essentieel voor bescherming en schaduw. Verstoring van de kolonie kan ertoe leiden dat oudervogels langdurig opvliegen, waardoor eieren en kuikens aan de hitte bezwijken.
Monitoring en voorlichting
Klein Curaçao Conservation (KCC) faciliteert de samenwerking tussen de aangesloten charterboten, Rob Wellens en een klein team van vrijwilligers dat de vogelpopulaties wekelijks monitort. Daarnaast informeert KCC bezoekers over de kwetsbaarheid van de broedvogels. Er zijn borden geplaatst om mensen op afstand te houden van de belangrijkste broedlocaties. Ook wordt actief gewerkt aan het weren van ratten, die onbewaakte eieren en kuikens kunnen opeten.
Afhankelijk van de soort loopt het broedseizoen van mei tot en met eind september. De touroperators en de overheid van Curaçao vragen bezoekers om begrip en medewerking bij de bescherming van het broedgebied.
Door Klein Curaçao Conservation (KCC). De historische en cijfermatige gegevens zijn afkomstig uit de wetenschappelijke studie van Debrot en anderen (2023), gepubliceerd in het Journal of Field Ornithology*. Lees het* volledige onderzoek naar het herstel van zeevogels op Klein Curaçao.
