WILLEMSTAD – Inheemse slavernij krijgt nog altijd te weinig aandacht in het collectieve geheugen. Dat schrijft Diana Vlet, voorzitter en oprichter van de Stichting Herdenking Slavernijverleden, na haar lezing op 1 april 2026 in het Nationaal Archief Curaçao. Daar presenteerde zij een vooronderzoeksrapport over de ervaringen van Inheemse gemeenschappen onder vijf eeuwen kolonialisme.
Het rapport, getiteld “Inheemse slavernij – Vooronderzoek naar Inheemse ervaringen met vijf eeuwen kolonialisme”, werd gepresenteerd aan meer dan honderd aanwezigen. Volgens Vlet is dit deel van de geschiedenis structureel onderbelicht, terwijl het een essentieel onderdeel vormt van het koloniale verleden.
Systematische slavernij
Uit het onderzoek blijkt dat Inheemse gemeenschappen vanaf de vijftiende eeuw op grote schaal tot slaaf werden gemaakt. Hoewel er in Europa bezwaren bestonden tegen deze praktijk, bleef deze in de Amerika’s voortbestaan. De druk op leefgebieden leidde in verschillende regio’s tot gewapend verzet, onder meer in Suriname en Berbice.
Een concreet voorbeeld dat Vlet aanhaalt, is de deportatie van de Caquetío-bevolking van Curaçao, Aruba en Bonaire in 1513. Zij werden door de Spanjaarden naar Hispaniola overgebracht en daar ingezet in de mijnbouw en op plantages.
Rol van archieven
Tijdens de bijeenkomst werd ook een exemplaar van de tweede druk van het rapport overhandigd aan de directeur van het Nationaal Archief Curaçao. Daarbij werd het belang benadrukt van archieven bij het bewaren en toegankelijk maken van historisch erfgoed.
Opvallend volgens Vlet was de aanwezige kennis bij het publiek over de eigen eilandgeschiedenis en de erkenning van Inheemse gemeenschappen als oorspronkelijke bewoners van Curaçao. Dit staat volgens haar in contrast met de situatie in Suriname, waar deze erkenning nog ontbreekt.
Oproep tot structurele erkenning
Vlet pleit voor meer structurele aandacht voor Inheemse slavernij in onderzoek, onderwijs en beleid. “Dit is geen aanvulling, maar een noodzakelijke herijking van het historische narratief,” stelt zij.
De stichting is inmiddels erkend als kennispartner van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO). Daarmee hoopt Vlet verdere stappen te zetten om dit onderwerp blijvend onder de aandacht te brengen.
