Buskabaai erkent saneringsplicht zuurputten, maar reserveert er geen geld voor
WILLEMSTAD – Buskabaai erkent dat het verantwoordelijk is voor de sanering van de zogenoemde Acid Tar Pits, zuurputten op het voormalige raffinaderijterrein, maar heeft daarvoor in de jaarrekening over 2025 geen financiële voorziening opgenomen. Dat is opvallend omdat al sinds minstens 2008 concrete saneringsvarianten en miljoenenramingen bestaan. Volgens directeur Ramses Martina is nieuw onderzoek nodig voordat kan worden bepaald hoe de putten moeten worden aangepakt en wat dat gaat kosten.
De Zuurputten vormen een afzonderlijk milieuprobleem naast het veel grotere Asfaltmeer. Het gaat om oude afvalputten waarin tijdens de raffinage chemisch afval is terechtgekomen. Oudere rapporten beschrijven onder meer zuurhoudend afval dat samenhing met de productie van smeermiddelen.
Dat het terrein moet worden aangepakt, staat volgens Martina niet ter discussie. In een gesprek met Curaçao.nu zegt hij expliciet dat Buskabaai daarvoor verantwoordelijk is.
Toch staat daarvoor eind 2025 geen voorziening op de balans van Buskabaai. Daardoor is in de jaarrekening nog niet zichtbaar hoeveel geld het overheidsbedrijf uiteindelijk nodig denkt te hebben voor de sanering.
KADER | Wat zijn de Acid Tar Pits?
De Acid Tar Pits zijn oude zuurteerputten op het voormalige raffinaderijterrein op Curaçao. In zulke putten werd in het verleden chemisch afval uit raffinageprocessen opgeslagen of gestort.
Acid tar, in het Nederlands zuurteer, is een sterk zuur en teerachtig afvalproduct dat kan ontstaan bij de verwerking van aardolie en de productie van smeermiddelen. Het materiaal kan behalve zure bestanddelen ook olieachtige stoffen, koolwaterstoffen en andere verontreinigingen bevatten.
Bij sanering zijn grofweg meerdere opties mogelijk. De vervuiling kan worden afgedekt, zodat contact en verspreiding worden beperkt. Ook kan het materiaal worden geïmmobiliseerd, waarbij verontreinigende stoffen worden vastgelegd. Een verdergaande aanpak is volledige verwijdering en verwerking of verbranding van het afval.
Drie varianten doorgerekend
Helemaal onbekend zijn de mogelijke kosten niet. EcoVision onderzocht de Acid Tar Pits al in 2008. Volgens oudere jaarstukken van Buskabaai werden toen drie saneringsvarianten doorgerekend.
De goedkoopste mogelijkheid was het afdekken van het vervuilde gebied. Dat werd geraamd op bijna vier miljoen gulden. Immobiliseren van de verontreiniging zou ongeveer negentien miljoen gulden kosten. Een aanpak waarbij het terrein geschikt zou worden gemaakt voor multifunctioneel gebruik kwam uit op bijna 96 miljoen gulden.
Die grote verschillen laten zien dat de kosten sterk afhangen van de vraag wat er uiteindelijk met de grond moet kunnen gebeuren.
Het oorspronkelijke EcoVision-rapport uit 2008 is voor zover bekend niet openbaar. Directeur Martina beroept zich op geheimhouding op de braag of Buskabaai het rapport wil delen. Daardoor zijn ook de onderliggende meetgegevens, de exacte samenstelling van het afval en de aannames achter de verschillende saneringsvarianten niet publiek te controleren.
Oude onderzoeken volgens Martina niet voldoende
Martina vindt dat de ramingen uit 2008 niet meer zonder meer kunnen worden gebruikt. Volgens hem zijn technieken veranderd en kunnen inmiddels andere of goedkopere methoden beschikbaar zijn.
Buskabaai wil daarom nieuwe monsters uit de zuurputten laten nemen. Die moeten duidelijk maken welke stoffen zich er nu bevinden, in welke concentraties en welke behandeling technisch mogelijk is.
Pas daarna wil het bedrijf een nieuwe saneringsmethode en kostenraming laten opstellen.
Martina noemt onder meer verwerking of verbranding in een geschikte installatie als mogelijkheid. Bedrijven waarmee daarover wordt gesproken, zouden eerst precies willen weten wat er in het materiaal zit voordat zij kunnen aangeven of behandeling mogelijk is.
Daarmee ontbreekt op dit moment nog een definitief plan voor de zuurputten.
Meer onderzoeken uitgevoerd
De vraag is ondertussen hoeveel informatie Buskabaai al heeft. EcoVision voerde in 2007 al een onderzoek uit naar bodem en grondwater bij het Asfaltmeer. Daarna volgde het Zuurteer-onderzoek uit 2008. In 2012 werd opnieuw uitgebreid onderzoek gedaan naar bodem- en grondwaterverontreiniging op het raffinaderijterrein.
Ook CEGE voerde later onderzoek uit voor Buskabaai en EcoVision vermeldt in zijn eigen projectoverzicht zelfs een nieuwe Soil Analysis Asphalt Lake uit 2024.
Niet duidelijk is welke van die onderzoeken de Zuurputten zelf omvatten en welke meetgegevens daarvan nog bruikbaar zijn.
Daarmee ontstaat een belangrijke vraag voor Buskabaai: waarom is in 2026 opnieuw bemonstering nodig en wat is er al bekend uit onderzoeken die in de afgelopen bijna twintig jaar zijn uitgevoerd?
Nog geen bedrag op de balans
Martina zegt dat Buskabaai de vervuilde terreinen de komende jaren verder wil aanpakken en noemt daarbij een termijn van ongeveer vijf jaar.
Daarmee ontstaat een opvallende situatie. Het bedrijf erkent een saneringsverplichting, beschikt over oude onderzoeken waarin saneringsvarianten van enkele miljoenen tot bijna 96 miljoen gulden zijn doorgerekend en wil de vervuiling binnen enkele jaren aanpakken.
Toch staat voor de Zuurputten in de jaarrekening over 2025 nog geen bedrag gereserveerd.
Volgens Buskabaai komt dat doordat eerst actuele technische informatie nodig is voordat een betrouwbare kostenraming kan worden gemaakt.
Hoe groot de rekening uiteindelijk wordt — en of het terrein daarna ook daadwerkelijk geschikt is voor nieuwe economische activiteiten — is daardoor nog altijd onbekend.
