Paaiseizoen koraal op Curaçao begint; onderzoekers maken zich op voor cruciale nachten
WILLEMSTAD – Het jaarlijkse paaiseizoen van het koraal rond Curaçao is begonnen. Vooral eind augustus en eind september worden belangrijke nachten verwacht. Onderzoekers gebruiken die korte voortplantingsmomenten om eicellen en sperma van koralen te verzamelen en daarmee nieuwe koralen te kweken voor herstel van beschadigde riffen.
Onderzoeksinstituut CARMABI heeft deze week zijn voorspellingen voor 2026 gepubliceerd. De kalender is gebaseerd op waarnemingen van vorig jaar en op meer dan dertig jaar onderzoek naar de voortplanting van koralen in de zuidelijke Cariben.
Bij het paaien laten koralen vrijwel gelijktijdig eicellen en sperma los in het zeewater. Het tijdstip wordt onder meer bepaald door de maanstand, de watertemperatuur en het moment waarop de zon ondergaat. Voor sommige soorten gebeurt dat maar tijdens enkele nachten per jaar.
Eind augustus
Volgens CARMABI moet dit jaar extra goed worden opgelet rond de volle manen van eind augustus en eind september. Omdat de volle maan op 28 augustus kort na middernacht valt, kunnen koralen het maansignaal volgens de onderzoekers feitelijk een nacht eerder ervaren. CARMABI adviseert daarom één tot twee nachten eerder dan gebruikelijk met de waarnemingen te beginnen.
In de periode vanaf eind augustus worden onder meer paaigebeurtenissen verwacht van elkhoornkoraal, hertshoornkoraal, pilaarkoraal en verschillende soorten ster- en hersenkoraal. Bij het bedreigde elkhoornkoraal kan de voortplanting volgens de voorspelling al vanaf ongeveer 26 augustus beginnen.
Koraal onder druk
De voorspellingen komen op een moment dat de riffen nog altijd onder zware druk staan. CARMABI schrijft dat ziekte en verbleking ook in 2025 veel koralen hebben belast. Op relatief afgelegen, beschermde en gezondere riffen vindt de voortplanting doorgaans nog rond de verwachte tijd plaats. Op stedelijke, vervuilde, overbeviste of anderszins zwaar belaste locaties wordt veel minder paaiactiviteit gezien.
Dat maakt het verzamelen van voortplantingsmateriaal steeds belangrijker. Anders dan bij het vermeerderen van afgebroken koraalfragmenten ontstaan door seksuele voortplanting nieuwe genetische combinaties. Die genetische variatie kan de kans vergroten dat een deel van een nieuwe generatie beter bestand is tegen hogere watertemperaturen, verbleking en ziekten.
Honderdduizenden embryo’s
Dat werk leverde vorig jaar op Curaçao al opvallende resultaten op. SECORE International en Reef Renewal Foundation Curaçao verzamelden in augustus 2025 voortplantingsmateriaal van twaalf ouderkolonies van elkhoornkoraal. Volgens SECORE werd 95 procent van de verzamelde geslachtscellen succesvol bevrucht, goed voor meer dan 300.000 embryo’s.
Na de bevruchting worden de larven opgekweekt en geholpen zich vast te zetten op speciaal materiaal. De jonge koralen kunnen daarna worden uitgezet op delen van het rif waar koraal is verdwenen.
De precieze voorspellingen blijven onzeker. CARMABI waarschuwt dat klimaatverandering, ziekte en lokale omstandigheden het paaigedrag kunnen beïnvloeden. Daarom worden tijdens de voorspelde perioden meerdere nachten achtereen duiken en waarnemingen uitgevoerd.
