WILLEMSTAD – Agressie onder scholieren op Curaçao komt op grote schaal voor en is omvangrijker dan tot nu toe bekend was. Uit nieuw onderzoek onder 2.204 leerlingen blijkt dat vooral in het funderend onderwijs meer dan een derde van de leerlingen regelmatig betrokken is bij agressie, als dader of als slachtoffer.
Dat blijkt uit een grootschalige studie van Foundation Fair Educational Chance, uitgevoerd in samenwerking met de Rijksuniversiteit Groningen en gepresenteerd tijdens een conferentie aan de Universiteit van Curaçao.
Volgens hoofdonderzoekers Odette van Brummen-Girigori, Dick Barelds en Pieternel Dijkstra is de situatie ernstiger dan eerdere studies aantoonden, omdat nu voor het eerst specifiek en op grotere schaal naar verschillende vormen van agressie is gekeken.
Het onderzoek omvatte bijna 1.200 leerlingen uit het funderend onderwijs en iets meer dan duizend uit het voortgezet onderwijs en geldt als het grootste onderzoek ooit naar agressie onder jongeren op het eiland.
Tabel: Wekelijkse agressie onder scholieren Curaçao (2026)
Als dader (percentage)
|
Type agressie |
VO jongens (n= 538) |
VO meisjes (n=468) |
FO jongens (n=610) |
FO meisjes (n=588) |
|---|---|---|---|---|
|
Fysiek |
15,1 |
10,5 |
19,8 |
10,9 |
|
Verbaal |
18,4 |
12,4 |
20,7 |
14,8 |
|
Sociaal |
13,8 |
11,5 |
18,0 |
15,0 |
|
Totaal agressie |
32,0 |
23,3 |
35,1 |
25,9 |
Als slachtoffer (percentage)
|
Type agressie |
VO jongens |
VO meisjes |
FO jongens |
FO meisjes |
|---|---|---|---|---|
|
Fysiek |
9,9 |
10,5 |
23,6 |
12,4 |
|
Verbaal |
14,9 |
19,2 |
25,2 |
25,9 |
|
Sociaal |
11,0 |
10,7 |
20,0 |
19,9 |
|
Totaal agressie |
22,9 |
25,4 |
37,5 |
36,1 |
Bron: Onderzoek agressie onder scholieren Curaçao 2026
Vooral funderend onderwijs valt op
In het funderend onderwijs blijkt het probleem het grootst. Daar geeft bijna 38 procent van de jongens en ruim 36 procent van de meisjes aan regelmatig – minimaal wekelijks – betrokken te zijn bij agressie, als dader of slachtoffer. In het voortgezet onderwijs liggen de percentages lager, maar blijft agressief gedrag een structureel probleem.
Jongens vertonen gemiddeld vaker agressief gedrag dan meisjes, met name fysieke agressie. Opvallend is dat meer dan de helft van de jongens in het funderend onderwijs aangeeft ooit een vechtpartij te zijn begonnen. Een kleine groep meldt zelfs dagelijks betrokken te zijn bij vechten.
Volgens de onderzoekers zijn de meest voorkomende vormen van agressie verbaal en sociaal van aard, zoals vervelende opmerkingen maken, iemand negeren of duwen. Ernstige vormen van geweld zoals slaan of schoppen komen minder vaak voor, maar worden nog steeds wekelijks gemeld door twee tot drie procent van de leerlingen.
Meest voorkomende vormen van agressie onder scholieren (top 5) - wekelijks gemeld
|
Als dader Rang |
VO jongens (n= 538) |
VO meisjes (n=468) |
FO jongens (n=610) |
FO meisjes (n=588) |
|---|---|---|---|---|
|
1 |
Duwen |
Iemand negeren |
Iemand negeren |
Iemand negeren |
|
2 |
Grappen over iemand maken |
Grappen over iemand maken |
Duwen |
Duwen |
|
3 |
Vervelende dingen zeggen |
Duwen |
Grappen over iemand maken |
Rug toekeren |
|
4 |
Bijnamen geven |
Rug toekeren |
Rug toekeren |
Grappen over iemand maken |
|
5 |
Iets over uiterlijk zeggen |
Vervelende dingen zeggen |
Iets over uiterlijk zeggen |
Vervelende dingen zeggen |
|
Als slachtoffer Rang |
VO jongens
|
VO meisjes |
FO jongens |
FO meisjes |
|---|---|---|---|---|
|
1 |
Geduwd worden |
Gemene opmerkingen krijgen |
Geduwd worden |
Opmerkingen over uiterlijk |
|
2 |
Opmerkingen over uiterlijk |
Opmerkingen over uiterlijk |
Vervelende dingen gezegd |
Vervelende dingen gezegd |
|
3 |
Grappen over iemand |
Grappen over iemand |
Grappen over iemand |
Geduwd worden |
|
4 |
Gemene opmerkingen |
Vervelende dingen gezegd |
Opmerkingen over uiterlijk |
Grappen over iemand |
|
5 |
Vervelende dingen gezegd |
Geduwd worden |
Expres botsen |
Bijnamen krijgen |
Bron: Onderzoek agressie onder scholieren Curaçao 2026
Vicieuze cirkel van dader en slachtoffer
Een belangrijk inzicht uit het onderzoek is dat slachtoffers vaak ook daders zijn. Leerlingen die slachtoffer worden van agressie vertonen zelf vaker agressief gedrag, waardoor een vicieuze cirkel ontstaat. Daarnaast blijkt dat jongeren die zich sneller boos of vijandig voelen meer betrokken zijn bij agressie, terwijl slachtoffers gemiddeld een lager welzijn rapporteren.
Het nieuwe onderzoek bouwt voort op een eerdere studie uit 2022 naar pesten en discriminatie op Curaçao, waarin al werd vastgesteld dat sociale onveiligheid op scholen relatief vaak voorkomt. De huidige studie bevestigt dat beeld en laat zien dat agressie een breder en structureler probleem vormt binnen het onderwijs.
Tijdens de conferentie zijn aanbevelingen gepresenteerd voor scholen, ouders en zorgprofessionals. Die richten zich onder meer op vroege signalering, het versterken van sociale vaardigheden en een gezamenlijke aanpak om agressie en pesten terug te dringen.
