Ruim vijftien ambtenaren naar civiele rechter omdat Curaçao uitspraken niet uitvoert

WILLEMSTAD – Ruim vijftien ambtenaren stappen op 6 oktober naar de civiele rechter omdat het Land Curaçao volgens hen uitspraken van de ambtenarenrechter niet uitvoert. Zij vragen de rechter om het Land een dwangsom op te leggen, zodat de overheid alsnog doet waartoe zij eerder door de rechter is verplicht.

De kort gedingen worden vanaf 10.15 uur gezamenlijk behandeld door het Gerecht in eerste aanleg. In de meeste zaken gaat het om een ministerie dat na een uitspraak van het Gerecht in Ambtenarenzaken nog een besluit moet nemen over de rechtspositie van een ambtenaar.

Het Gerecht spreekt zelf van een problematiek die al langer speelt. Ambtenaren die bij de ambtenarenrechter gelijk hebben gekregen, kunnen daar niet meteen een dwangsom laten opleggen als het Land vervolgens niet handelt. Zij moeten daarvoor naar de civiele rechter.

Die route wordt al jaren gebruikt. In een achtergrondpublicatie van leden van het Gemeenschappelijk Hof wordt gesproken van een inmiddels “beproefde weg” wanneer het bestuur rechterlijke uitspraken naast zich neerlegt.

Voorbeeld

Als voorbeeld wordt een Curaçaose politieambtenaar genoemd die begin 2021 om bevordering tot teamleider vroeg. Nadat het ministerie niet reageerde, droeg de ambtenarenrechter de minister in 2022 op om alsnog een besluit te nemen. Ook daarna bleef een reactie uit, waarna de politieman in 2023 een civiel kort geding begon om een dwangsom af te dwingen.

Uiteindelijk legde de civiele rechter het Land in die zaak een dwangsom op met een maximum van 25.000 gulden.

Volgens de rechtspraak kan de civiele rechter zo’n dwangsom opleggen omdat de Regeling Ambtenarenrechtspraak die mogelijkheid zelf niet biedt. Het Gerecht stelde eerder dat van ambtenaren niet kan worden verwacht dat zij accepteren dat het Land een rechterlijke uitspraak naast zich neerlegt.

Het Gemeenschappelijk Hof bevestigde later dat de burgerlijke rechter bevoegd is om in zulke gevallen aanvullende rechtsbescherming te bieden door een dwangsom op te leggen.

De achtergrondpublicatie wijst er bovendien op dat een dwangsom niet altijd voldoende is om een overheid tot actie te bewegen. Er zijn gevallen geweest waarin overheden dwangsommen tot het maximumbedrag lieten oplopen zonder alsnog aan de oorspronkelijke uitspraak te voldoen. Volgens de rechtbank is het in een rechtsstaat juist van algemeen belang dat het bestuur rechterlijke uitspraken naleeft.

De ruim vijftien zaken van 6 oktober worden eerst gezamenlijk behandeld. Als in individuele zaken bijzondere omstandigheden spelen, worden die later afzonderlijk besproken.