Raad: justitiële keten Curaçao en Sint Maarten staat ernstig onder druk
WILLEMSTAD - De rechtshandhaving op Curaçao, Sint Maarten en de BES-eilanden blijft structureel kwetsbaar. Dat blijkt uit het jaarverslag 2025 van de Raad voor de Rechtshandhaving. Volgens de toezichthouder worden bekende problemen onvoldoende opgelost, vooral doordat aanbevelingen niet worden uitgevoerd en sturing vanuit de politiek tekortschiet.
De Raad schetst een beeld van een justitiële keten die onder druk staat. Capaciteitstekorten bij politie en gevangenissen, gebrekkige uitvoering van beleid en achterblijvende wetgeving zorgen ervoor dat structurele verbeteringen uitblijven. Daarbij komt dat de opvolging van aanbevelingen volgens de Raad in veel gevallen onvoldoende is, waardoor knelpunten zich blijven herhalen.
Niet voldoende regie
De toezichthouder wijst nadrukkelijk naar de ministers van Justitie in de betrokken landen. Die zijn verantwoordelijk voor de uitvoering van verbeteringen, maar slagen er volgens de Raad niet in om voldoende regie te voeren. Daardoor blijven noodzakelijke hervormingen steken in plannen en rapporten.
De gevolgen daarvan raken direct aan de rechtsbescherming van burgers en gedetineerden. Wanneer wetgeving, uitvoering en toezicht niet op orde zijn, kan dat leiden tot situaties waarin rechten onder druk komen te staan.
Tegelijkertijd constateert de Raad dat zijn toezicht wel effect heeft. Justitiële organisaties gebruiken rapporten om verbeteringen door te voeren en geven aan dat het toezicht hen scherp houdt. Maar zonder structurele opvolging op bestuurlijk niveau blijven die verbeteringen volgens de Raad beperkt.
Curaçao: uitvoering blijft achter
Voor Curaçao spreekt de Raad van een structureel kwetsbare justitiële keten. Hoewel er plannen en beleidsvoornemens zijn, blijft de uitvoering daarvan achter. Problemen bij onder meer politie, gevangeniswezen en jeugdinrichtingen worden al langer gesignaleerd, maar worden onvoldoende opgelost.
De Raad wijst erop dat er wel een werkgroep is ingesteld om aanbevelingen te monitoren, maar dat die inmiddels niet meer actief is. Daardoor ontbreekt zicht op de voortgang van verbeteringen.
Sint Maarten: opvolging aanbevelingen grootste probleem
Op Sint Maarten is de situatie volgens de Raad het meest zorgelijk als het gaat om bestuurlijke opvolging. Aanbevelingen worden vaak niet of nauwelijks opgepakt en beleidsreacties blijven geregeld uit.
De Raad stelt dat de minister van Justitie, Nathalie Tackling in 2025 opnieuw niet voldeed aan de verplichting om formeel te reageren op rapporten. Daardoor ontbreekt politieke verantwoording en blijven structurele problemen bestaan.
Caribisch Nederland: betere opvolging, maar druk blijft
In Caribisch Nederland worden aanbevelingen over het algemeen beter opgevolgd. Toch zijn ook daar duidelijke knelpunten, met name rond capaciteit bij politie en detentie.
De Raad waarschuwt dat die druk risico’s met zich meebrengt voor de uitvoering van taken, bijvoorbeeld bij grenscontrole en noodhulp. Tegelijkertijd zorgt de relatief betere opvolging ervoor dat verbeteringen daar vaker daadwerkelijk worden doorgevoerd.
Terugkerend patroon
Over alle eilanden heen ziet de Raad een terugkerend patroon: problemen zijn bekend, rapporten liggen er, maar daadwerkelijke uitvoering blijft achter. Zolang die kloof tussen beleid en praktijk niet wordt gedicht, blijft de rechtshandhaving volgens de Raad, kwetsbaar.
